Elsbeth Janmaat

Elsbeth Janmaat

Global CHRO bij Vopak

linkedin icon

‘Laat je waarden echt leidend zijn’

Kijk goed naar wat er in je organisatie leeft, voordat je allerlei visies gaat formuleren waarin niemand zich kan herkennen. Aan het woord is Elsbeth Janmaat, global CHRO bij de internationale firma Vopak.

In havenstad Rotterdam heeft Vopak zijn hoofdkantoor. De internationale dienstverlener is gespecialiseerd in opslag van chemicaliën, olie, eetbare vetten en gas. Dagelijks laadt en  lost de firma grote hoeveelheid producten die we allemaal gebruiken, daar zitten ook gevaarlijke stoffen bij die zeer zorgvuldig behandeld moeten worden. Alles wordt opgeslagen in massieve, huizenhoge tanks. Op zo’n tank heeft Elsbeth Janmaat, global HR-director van Vopak, ooit een keer gestaan. ‘Dat was eens, maar nooit weer,’ zegt ze lachend. ‘Het was zo ontzettend hoog. We laten er niet voor niets alleen specialisten werken.’

Janmaat studeerde rechten en politicologie. Direct erna kon ze aan de slag bij Shell, waar ze kennismaakte met HR. ‘Daar werd het zaadje gelegd.’ Na een aantal jaar volgde FrieslandCampina, waar haar interesse in internationaal ondernemen werd aangewakkerd. Ruim twaalf jaar later besloot ze over te stappen naar Vopak. ‘Het werd tijd dat ik eindverantwoordelijkheid kreeg.’

Toen Janmaat in 2015 bij Vopak terechtkwam, trof ze een bevlogen bedrijf met een sterke cultuur en grote daadkracht. Ze werd verantwoordelijk voor het HR-beleid binnen de hele organisatie, die in 25 landen 67 vestigingen heeft. Geregeld vliegt ze de wereld over om HR-teambijeenkomsten bij te wonen, collega’s te ontmoeten en de werkmaatschappijen te bezoeken.

Vopak is van oorsprong een Nederlands bedrijf met wortels die honderden jaren teruggaan. ‘Toen ik hier binnenkwam, vierde het bedrijf juist zijn 400-jarig bestaan.’ Het bleek een uitgelezen moment om een stap terug te nemen en te bezinnen op het doel van de organisatie. ‘Vopaks missie luidt:  Storing vital products with care. Vopak zorgt dat energie en grondstoffen voor allerlei producten – van kleding en plastic tot auto’s en vliegtuigen – op een veilige manier wordt  opgeslagen. Dat willen we natuurlijk zo  veilig en goed mogelijk doen, maar dit gaat niet vanzelf. We hebben te maken met een sterk veranderende markt, internationale wetgeving en nieuwe technologie.’

 

‘Erken complexiteit’

 

Een van de opdrachten was, aansluitend bij de digitalisering-strategie van Vopak, het ontwikkelen van   een nieuw digital HR-platform en wereldwijd een standaard te realiseren: dat is een van haar uitdagingen als global CHRO, knikt Janmaat. Janmaat vroeg de HR-directeuren van Vopak om samen te kijken wat nu een leidend principe kan zijn voor dit digital HR platform. Cultuurverschillen kwamen al gauw aan het licht. ‘De een noemde “employee first”, de ander pleitte ervoor om verantwoordelijkheid zo laag mogelijk in de organisatie te leggen. Allemaal mooie uitgangspunten, maar ze werken lang niet in elke cultuur. In China geven ze bijvoorbeeld de voorkeur aan een meer hiërarchische aanpak.’ Plotseling rolde er een interessante zinsnede uit. ‘Freedom of control, vrijheid van controle. Een paradox, het kan dus eigenlijk niet, maar dat vind ik er juist spannend aan. Je moet er even over nadenken. Kijk, we kunnen als internationale organisatie niet meer achterop een servetje even uitrekenen hoeveel je gaat verdienen. Daar gebruiken we een gestandaardiseerd proces en systeem voor. Vandaar dat control. Tegelijkertijd willen we dat mensen verantwoordelijkheid kunnen nemen en dat er ruimte is voor verschillen, freedom.’

Ook liet Janmaat de kernwaarden van de organisatie expliciet maken. Zonder enige moeite somt ze deze op: care for safety, health and environment, integrity, team spirit, commitment en agility. ‘Ze zitten in de vezels van Vopak. Je vindt ze terug in hoe we werken en met elkaar omgaan, in de hele bedrijfscultuur. Ze staan niet enkel op papier. Het heeft volgens mij geen zin om als organisatie waarden te benoemen die enkel beschrijven wat je graag zou willen zijn. Dan krijg je iets waar niemand zich in kan herkennen. Waarden kunnen nooit ver af liggen van wat je al bent. Ze horen richting te geven bij besluitvorming. Enkel zo kostenefficiënt mogelijk werken is geen optie. Bij waarden als veiligheid en gezondheid komen we steeds terug. Is wat we doen veilig voor onze mensen, maar ook voor de omgeving, het milieu? Hoe handelen we verantwoordelijk? We bedenken samen wat er mogelijk mis kan gaan en proberen daarop te anticiperen.’

 

‘Blijf leren’

 

‘Het werk van de HR-professional is nooit af,’ zegt Janmaat, iets wat mooi aansluit bij haar lijfspreuk: never stop learning. ‘De banen van Vopak blijven nu eenmaal niet eeuwig hetzelfde. Door technologische vernieuwingen en verschuivingen in onze dienstverlening zullen er voortdurend banen veranderen, verdwijnen en nieuwe bij komen. We willen als organisatie dat mensen de mogelijkheid krijgen om in die veranderingen mee te komen. De ruimte voor eigen ontwikkeling is dan ook ontzettend belangrijk. We moedigen mensen aan om hierin verantwoordelijkheid te nemen.’ Naast trainingen biedt Vopak onder meer webinars van en voor medewerkers. ‘Handig, want die kun je bekijken op een moment dat het jou uitkomt.’

‘Bij nieuwe functies die we intern uitzetten, kijken we goed in hoeverre kandidaten zichzelf hebben ontwikkeld om zich geschikter te maken voor de organisatie.’ De meerderheid pakt de ontwikkelkansen met beide handen aan, merkt Janmaat. ‘Niet zo verwonderlijk ook, denk ik zelf. In ons dagelijks leven passen we ons toch ook voortdurend aan nieuwe ontwikkelingen aan? Dat je tegenwoordig op afstand je verwarming kunt aanzetten, was tien jaar geleden nog science fiction. Nu doen we dit zonder na te denken.’

Ze heeft de indruk dat veel mensen bij Vopak steeds weer een positieve keuze maken om bij de organisatie te blijven werken. ‘We kennen weinig verloop. Er heerst een sterk gevoel van kameraadschap. “Kom niet aan Vopak,” zeggen mensen vaak. Er is veel vertrouwen. Het is niet zo dat we eindeloos veel betalen of dat mensen elders niet aan de bak zouden kunnen komen. We bieden relevant werk en een mooie werkcultuur.’

 

‘Kies voor diversiteit’

 

Diversiteit een terugkerend thema. Niet zo gek, met al die nationaliteiten op de werkvloer. Toch moet je voor diversiteit ook binnen een internationale organisatie echt kiezen, stelt Janmaat. ‘Je medewerkersbestand is niet ineens een afspiegeling van de mondiale samenleving. Je moet daar moeite voor doen. Het is niet genoeg om iemand zijn taken te geven en succes te wensen. Wil je dat mensen zich thuis blijven voelen, dan moet belangstelling in ze tonen. Luister, en praat met elkaar over dingen die verder reiken dan enkel werk. Geef elkaar de ruimte om te zijn wie je bent.’

 

‘Pas op voor brandjes blussen’

 

Janmaat benadrukt de voordelen van een langetermijnvisie op HR. ‘We werken voor een commercieel, beursgenoteerd bedrijf dat in heel de wereld een belangrijke rol speelt in de bevoorrading van producten die elke dag worden gebruikt. Dat geeft ons een gezonde druk om er samen het allerbeste uit te halen. Het is dan zinvol om de belangrijkste onderwerpen goed op het netvlies te hebben. Vaak denk ik ’s avonds onderweg naar huis: wat heb ik vandaag nu werkelijk gedaan om aan onze (HR)-thema’s bij te dragen? Het is als HR-directeur zo makkelijk om de hele dag enkel brandjes te blussen. Ik heb veel aan mijn collega’s: zij helpen me scherp te blijven.’

Janmaat is het type dat zich echt in haar werk vastbijt, lacht ze. ‘Ik ben zelfs van de privacywetgeving gaan houden. We begonnen eraan, omdat het moest van Europa, maar geleidelijk aan merkte ik hoe belangrijk het is om persoonlijke gegevens goed te beschermen. Inmiddels hebben we glasheldere afspraken. We hebben besloten dat iedereen binnen onze organisatie dezelfde bescherming krijgt, dus ook buiten Europa, waar het van de overheden eigenlijk niet hoeft. Dat zoiets uiteindelijk lukt, maakt me heel tevreden.’

Elsbeth Janmaat werkt sinds 2015 als global CHRO bij Vopak, een internationale dienstverlener voor de zware industrie, gespecialiseerd in opslag van chemicaliën, eetbare oliën, gassen  en olieproducten. Vopak heeft vestigingen in 25 landen.

Volg de HRtop100

linkedin-icontwitter-icon